มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ โดยหน่วยวิจัยด้านจีโนมิกส์และทรัพยากรชีวภาพสัตว์ (Animal Genomics and Bioresource Research Unit: AGB) คณะวิทยาศาสตร์ สร้างผลงานระดับนานาชาติ เปิดตัว “Catfish Genome Browser” ฐานข้อมูลจีโนมปลาดุกแห่งแรกของโลก รวบรวมข้อมูลพันธุกรรมปลาดุกจากหลากหลายสายพันธุ์ไว้ในแพลตฟอร์มเดียว ช่วยให้นักวิจัยทั่วโลกสามารถเข้าถึง ค้นหา เปรียบเทียบ และวิเคราะห์ข้อมูลได้อย่างสะดวกและแม่นยำ พร้อมต่อยอดการอนุรักษ์และปรับปรุงพันธุ์สัตว์น้ำเศรษฐกิจสำคัญของไทยสู่การเพาะเลี้ยงยุคใหม่
ผลงานดังกล่าวเป็นความร่วมมือระหว่างทีมนักวิจัยมหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ นำโดย ศาสตราจารย์ ดร.ครศร ศรีกุลนาถ คณะวิทยาศาสตร์ ร่วมด้วย ดร.ฐิติพงศ์ พันทุม และนายดนุรุจ แสนโซ้ง นิสิตปริญญาโท หลักสูตรวิทยาศาสตร์ชีวภาพ (นานาชาติ) คณะวิทยาศาสตร์ รวมทั้งนักวิจัยจาก Kunming Institute of Zoology, Chinese Academy of Sciences สาธารณรัฐประชาชนจีน ที่ร่วมกันพัฒนาฐานข้อมูล การวิเคราะห์จีโนม และระบบการใช้งานให้มีมาตรฐานระดับสากล
ศาสตราจารย์ ดร.ครศร ศรีกุลนาถ ประธานคณะดำเนินงานหน่วยวิจัยด้านจีโนมิกส์และทรัพยากรชีวภาพสัตว์ กล่าวว่า “Catfish Genome Browser เปรียบเสมือน Google Maps ของข้อมูลจีโนมปลาดุก” ที่ช่วยแก้ปัญหาการกระจายตัวของข้อมูลพันธุกรรมซึ่งเดิมอยู่ในหลายฐานข้อมูลทั่วโลก ทำให้นักวิจัยสามารถเข้าถึงข้อมูลได้จากจุดเดียว เพิ่มประสิทธิภาพในการศึกษาและต่อยอดงานวิจัยได้อย่างรวดเร็ว
นอกจากเป็นประโยชน์ต่อวงการวิทยาศาสตร์แล้ว แพลตฟอร์มดังกล่าวยังมีความสำคัญต่ออุตสาหกรรมเพาะเลี้ยงสัตว์น้ำ โดยเฉพาะปลาดุกซึ่งเป็นสัตว์น้ำเศรษฐกิจสำคัญของไทย เนื่องจากข้อมูลจีโนมจะช่วยให้นักวิจัยสามารถค้นหายีนที่เกี่ยวข้องกับการเจริญเติบโต ความต้านทานโรค คุณภาพเนื้อ และความสามารถในการปรับตัวต่อสภาพแวดล้อม เพื่อนำไปใช้ในการปรับปรุงพันธุ์ได้อย่างแม่นยำ ช่วยเพิ่มประสิทธิภาพการผลิต ลดความเสี่ยงจากโรค และเสริมสร้างความมั่นคงทางอาหารในอนาคต
ในระยะต่อไป Catfish Genome Browser จะเป็นโครงสร้างพื้นฐานสำคัญของงานวิจัยด้าน Pan-genomics และ Gene Editing ซึ่งเป็นเทคโนโลยีแห่งอนาคตที่ช่วยให้เข้าใจความหลากหลายทางพันธุกรรมได้ลึกซึ้งยิ่งขึ้น และสามารถพัฒนาสายพันธุ์สัตว์น้ำที่ตอบโจทย์การเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศและความต้องการด้านอาหารของโลกได้อย่างยั่งยืน
โครงการนี้ได้รับการสนับสนุนจากสำนักงานการวิจัยแห่งชาติ (วช.) หน่วยบริหารและจัดการทุนด้านการพัฒนากำลังคนและทุนด้านการพัฒนาสถาบันอุดมศึกษา การวิจัยและการสร้างนวัตกรรม (บพค.) สำนักงานพัฒนาวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีแห่งชาติ (สวทช.) รวมทั้งภาคเอกชนที่ร่วมผลักดันงานวิจัย
“ความสำเร็จครั้งนี้สะท้อนศักยภาพของนักวิจัยไทยในการสร้างองค์ความรู้และนวัตกรรมที่ได้รับการยอมรับในระดับโลก และเป็นอีกก้าวสำคัญที่ช่วยผลักดันวงการจีโนมิกส์สัตว์น้ำของไทยสู่เวทีนานาชาติ พร้อมสร้างโอกาสใหม่ในการพัฒนาการเพาะเลี้ยงสัตว์น้ำอย่างยั่งยืนบนฐานข้อมูลทางวิทยาศาสตร์ที่ทันสมัยและเข้าถึงได้สำหรับนักวิจัยทั่วโลก” ศ.ดร.ครศร กล่าว
ผู้สนใจสามารถเข้าใช้งาน Catfish Genome Browser ได้ฟรีที่ http://210.72.95.48 เพื่อสนับสนุนการวิจัย การศึกษา และการพัฒนาทรัพยากรสัตว์น้ำอย่างยั่งยืนในระดับนานาชาติ
นางสาวสตรีรัตน์ ฤทธิ์ชาวนา / งานสื่อสารองค์กร / 23 มิ.ย. 69